Boiled Wheat Porridge aka Kolivozoumo by Yiayia Deppy
🌾 Κολλυβόζουμο της Γιαγιάς Ντέπης
dedicated to my grandparents' loving memory
🙏
dedicated to my grandparents' loving memory 🙏
Boiled Wheat Porridge aka Kolivozoumo by Yiayia Deppy - Kollyvozoumo tis Yiayias Deppys
BY: Greek Cooking Made Easy
SUBSCRIBE TO MY YOUTUBE CHANNEL: https://www.youtube.com/greekcookingmadeeasy
Check my Short YouTube Video: HERE
Κοιτάξτε επίσης την συνταγή μου σε Short YouTube βίντεο, το λίνκ είναι: ΕΔΩ
SERVES 🍴⃒ PREP. TIME 🕔⃒
4 pers. 15 min + 2-3 h wait
COOK. TIME ♨ DIFFIC. LEVEL 👩🍳⃒
Wheat: 40 min.
Porridge: 10 min. Fairly Easy
When making Koliva don’t throw their liquid after boiling. Use it to make Kolivozoumo. Wheat Berry Porridge aka Kolivozoumo (or Kollyvozoumo) is a sweet dish made from the liquid of boiled wheat. It is an ancient, traditional porridge, prepared in many regions around Greece either to commemorate the dead (as a memorial treat for neighbors and friends) or for St. Barbara (Ayia Varvara on Dec. 4).
Prepared in a similar fashion as "Varvara" pudding, the two are alike but Kolivozoumo is prepared as a porridge out of the wheat liquid only, enhancing its taste with sugar (or any saccharine alternative) and fruits and nuts. Whereas to make Varvara the boiled wheat is actually added in the pudding.
Let me show you how to easily prepare Kolivozoumo like my Yiayia was preparing it many years ago, after boiling the wheat to use for my Pappou's yearly memorial Koliva. We were actually looking forward to that hot, nutritious, healthy breakfast.
Read more about Kolivozoumo at the end of my recipe.
Suitable for fasting and vegans.
INGREDIENTS:
· 3/4 cup / 150 gr. / 5.5 oz Wheat berries, peeled
· 3.2 cups / 800 ml Water
· About 1/3 cup / 70-80 gr. / 2.5-2.8 oz Light Brown Sugar
· Zest from half Orange
· About 2.5 tbsp. / 25 gr. / 1 oz Corn Flour
· 1/4 tsp. ground Cinnamon
· A pinch of Cloves
· 1 tsp. / 4 gr. / 0.14 oz Vanilla Sugar
· For garnishing: 10 gr. / 0.25 oz Almond strips, roasted
· 30 gr. / 1 oz Pomegranate seeds
· Optional: A bit more ground Cinnamon
· 30 gr. / 1 oz Currants or Raisins
METHOD:
Α. Soak and boil the wheat:
1. Check if wheat is clean and remove any small stones between the grains.
2. Fill a large bowl with water and place the wheat in it.
3. Cover with plastic wrap and leave to soak for 2-3 hours.
4. Then shed water using a strainer and pour some running water to wash the wheat some more.
5. Pour 700 ml from the Water in a wide pot, over medium heat together with the strained wheat berries.
6. When water starts to boil, lower the heat and let wheat simmer for about 35'-40' using a pressure cooker. If using a normal pot, you should double the boiling times.
7. Check with a fork. If wheat grains are tender enough for the fork to pierce through, then they are ready! Turn off the heat.
8. Place a large bowl under a sieve and strain the wheat berries, collecting their liquid. Shake the sieve and let wheat stand for a while to shed most of its water.
9. Reserve the boiled wheat berries to use for another recipe (e.g. Koliva, Fotokoliva, Varvara).
10. Place the boiled wheat liquid back in the pot.
B. Make Kolivozoumo:
11. Warm up the remaining 100 ml water and pour in a glass adding the corn flour. Whisk to dissolve it completely.
12. Return the pot with wheat liquid over high heat adding also the dissolved corn flour.
13. When it starts boiling, reduce heat to medium adding the vanilla sugar and light brown sugar and whisking to blend them in.
14. Scatter the ground Cinnamon and cloves and whisk again to incorporate.
15. Reduce heat to low and simmer for about 10' or until the porridge starts to thicken but not too much. Fyi as the dessert cools down, it sets and becomes denser, like a porridge.
16. Just before turning off the heat, add the orange zest blending it in. Turn off the heat.
17. Kolivozoumo is now ready to be placed in individual glasses or small bowls while still very hot!
18. Using a ladle, divide it in 4 portions placing them in each glass, like a mush/porridge.
19. To garnish, sprinkle equally the roasted almond strips and then the pomegranate seeds.
20. Optionally, you can sprinkle some more ground cinnamon on top together with some currants or raisins (if using).
C. Serving suggestion:
Traditionally Kolivozoumo is eaten as a hot breakfast and the whole house is filled with cinnamon! Additionally, it can also be served at room temperature or even cold from the fridge.
You could also serve it as a filling breakfast by sprinkling crunchy muesli (cruesli) on top or as snack or dessert any time of the day/year.
A simple, rural dessert, rich in starch with a wonderful earthy taste. Extraordinary, nutritious and very healthy, especially for children.
Enjoy a delicious mouthful of this rustic porridge!
This recipe is dedicated to my grandparents' loving memory.
D. Storage Info:
You can store Kolivozoumo, covering each glass with plastic wrap, in the fridge, for up to 1 week or in the freezer for up to 1 month.
Btw leftover boiled wheat can be stored in the freezer for up to one month, to be used for other recipes.
E. More Info and history of Kolivozoumo:
Kolivozoumo or Kollyvozoumo, Kollyfozoumi (Cyprus), Kollyvozoumos, Starozoumo, Kolyvozoumi (Asia Minor), Hylos, Psycho, kolyvoch’le (Skyros): All these are regional names to describe a traditional, nutritious sweet porridge which is made from the broth in which the wheat berries for Koliva (funeral and memorial boiled wheat) was boiled.
The word is a masculine noun called in Greek "Kollyvozwmos" a compound word meaning Koliva + zwmos (broth) but due to time alterations it is also heard as a neutral: Kolivozoumo.
A dish with deep roots in antique Greek tradition, it is associated with memorial services, but also with special holidays, such as Saint Varvara day (December 4).
After boiling the wheat, the remaining liquid (which is rich in starch) is kept. Old housewives added to this juice, ingredients such as: molasses (grape syrup), carob honey, nuts (walnuts, almonds), sesame seeds, raisins, cinnamon and sometimes mastic.
While Koliva is shared in the church, kolivozoumo was traditionally shared with neighbors and relatives, especially on occasions of memorials (e.g. in Imbros). In the older times, households when money was scarce, they were recycling any leftovers to create a new dish and treat their families and neighbors.
Kolivozoumo is related to the resurrection and the memory of the deceased, as wheat symbolizes the cycle of life.
Photo courtesy of:
https://www.orthodoxianewsagency.gr/orthodoxes-provoles/
Koliva in church for Saturday of the souls
In Paleochori of Lesvos, the masculine form “kollyvozoumos” is used, which is the most correct. Together with koliva in Messara and Rethemniotika they prepared this very delicious porridge, kolivozoumo. They also distributed it to the houses, door to door, for the blessing of the deceased in whose memory the koliva was offered.
In Thrace and Pontus, traditionally all houses offered either Varvara or Kollyvozoumo on the feast of St. Varvara (Barbara). Saint Barbara is the patron Saint of the Artillery and children and a protector of child illnesses, so households make either Kolivozoumo or Varvara dessert to ‘sweeten’ her, in order to keep them healthy and safe.
The sweet soup "varvara", which resembles kolivozoumo, is an ancient custom and is reminiscent of the Cretan custom of panspermia (Ospriada or Fotokoliva).
This ancient custom is not only connected with the belief of Saint Barbara’s therapeutic attributes but also with the time of year where the production of wheat is happening, which has always been essential for the preparation of precious bread!
Check my Short YouTube Video: HERE
Κολλυβόζουμο της Γιαγιάς Ντέπης
BY: Greek Cooking Made Easy
SUBSCRIBE TO MY YOUTUBE CHANNEL: https://www.youtube.com/greekcookingmadeeasy
ΜΕΡΙΔΕΣ🍴⃒ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ 🕔⃒
4 15 min + 2-3 h αναμονή
ΜΑΓΕΙΡΕΜΑ ♨ ΒΑΘΜ. ΔΥΣΚΟΛΙΑΣ 👩🍳⃒
Σιτάρι: 40 min.
Κολλυβόζουμο: 10 min. Πολύ Εύκολο
Όταν φτιάχνετε κόλλυβα, μην πετάτε το υγρό τους αφού βράσουν. Χρησιμοποιήστε το για να φτιάξετε κολλυβόζουμο. Το Κολλυβόζουμο είναι ένα γλυκό φτιαγμένο από το υγρό/ζωμό του βρασμένου σιταριού. Είναι ένας αρχαίος, παραδοσιακός χυλός, που παρασκευάζεται σε πολλές περιοχές της Ελλάδας είτε για να τιμήσουν τους νεκρούς (σα κέρασμα για γείτονες και φίλους σε μνημόσυνα) ή για την γιορτή της Αγίας Βαρβάρας (στις 4 Δεκεμβρίου).
Παρασκευάζεται με παρόμοιο τρόπο όπως η "Βαρβάρα", αλλά το κολλυβόζουμο ετοιμάζεται σα χυλός μόνο από το υγρό του σιταριού, ενισχύοντας τη γεύση του με ζάχαρη (ή οποιαδήποτε εναλλακτική σακχαρίνη) φρούτα και ξηρούς καρπούς. Ενώ για να φτιάξουμε τη Βαρβάρα, το βρασμένο σιτάρι προστίθεται μέσα στο γλύκισμα.
Πάμε να σας δείξω πώς να ετοιμάσετε εύκολα το κολλυβόζουμο όπως το ετοίμαζε η Γιαγιά μου πριν από πολλά χρόνια, αφού έβραζε το σιτάρι ώστε να το χρησιμοποιήσει για Κόλλυβα για το ετήσιο μνημόσυνο του Παππού μου. Ανυπομονούσαμε πραγματικά για αυτό το ζεστό, θρεπτικό, υγιεινό πρωινό.
Διαβάστε περισσότερα για το κολλυβόζουμο στο τέλος της συνταγής μου.
Κατάλληλο για νηστεία και Βίγκαν.
ΥΛΙΚΑ:
• 3/4 φλ. / 150 γρ. / 5,5 oz Σιτάρι (στάρι), ξεφλουδισμένο
• 3,2 φλ. / 800 ml Νερό
• Περίπου 1/3 φλ. / 70-80 γρ. / 2,5-2,8 oz ανοιχτή καστανή Ζάχαρη
• Ξύσμα από μισό Πορτοκάλι
• Περίπου 2,5 κ.σ. / 25 γρ. / 1 oz κορν Φλάουρ
• 1/4 κ.γ. τριμμένη Κανέλα
• Μια πρέζα Γαρίφαλο σκόνη
• 1 κ.γ. / 4 γρ. / 0,14 oz Βανιλίνη
• Για γαρνίρισμα: 10 γρ. / 0,25 oz Αμύγδαλα σε λωρίδες, καβουρδισμένα
• 30 γρ. / 1 oz σπόροι Ροδιού
• Προαιρετικά: Λίγη ακόμα τριμμένη Κανέλα
• 30 γρ. / 1 oz Σταφίδες
ΜΕΘΟΔΟΣ:
Α. Μουλιάστε και βράστε το σιτάρι:
1. Ελέγξτε αν το στάρι είναι καθαρό και αφαιρέστε τυχόν μικρά κουκούτσια ανάμεσα στους κόκκους.
2. Γεμίστε ένα μεγάλο μπολ με νερό και βάλτε μέσα το σιτάρι.
3. Σκεπάστε με πλαστική μεμβράνη και αφήστε το να μουλιάσει για 2-3 ώρες.
4. Στη συνέχεια, χύστε το νερό χρησιμοποιώντας ένα σουρωτήρι και ρίξτε λίγο επιπλέον νερό βρύσης για να ξεπλύνετε το σιτάρι.
5. Ρίξτε 700 ml νερό σε μια φαρδιά κατσαρόλα, σε μέτρια φωτιά, μαζί με το σουρωμένο σιτάρι.
6. Μόλις το νερό αρχίσει να βράζει, χαμηλώστε τη φωτιά και αφήστε το σιτάρι να σιγοβράσει για περίπου 35'-40' χρησιμοποιώντας χύτρα ταχύτητας. Αν χρησιμοποιείτε κανονική κατσαρόλα, θα πρέπει να διπλασιάσετε το χρόνο βρασμού.
7. Ελέγξτε με ένα πιρούνι. Αν οι κόκκοι σιταριού είναι αρκετά μαλακοί για να τους τρυπήσει το πιρούνι, τότε είναι έτοιμοι! Σβήστε τη φωτιά.
8. Τοποθετήστε ένα μεγάλο μπολ κάτω από το σουρωτήρι και σουρώστε το σιτάρι, συλλέγοντας το ζωμό/υγρό του. Ανακινήστε το σουρωτήρι και αφήστε το σιτάρι να σταθεί για λίγο ώστε να συλλεχθεί το μεγαλύτερο μέρος του νερού.
9. Κρατήστε το βρασμένο σιτάρι για να το χρησιμοποιήσετε σε άλλη συνταγή (π.χ. Κόλλυβα, Φωτοκόλλυβα, Βαρβάρα).
10. Ρίξτε ξανά το ζωμό σιταριού στην κατσαρόλα.
Β. Φτιάξτε το κολλυβόζουμο:
11. Ζεστάνετε τα υπόλοιπα 100 ml νερό και ρίξτε σε ένα ποτήρι προσθέτοντας το κορν φλάουρ. Χτυπήστε με σύρμα μέχρι να διαλυθεί εντελώς.
12. Επιστρέψτε την κατσαρόλα με το ζωμό σιταριού σε δυνατή φωτιά προσθέτοντας επίσης το διαλυμένο κορν φλάουρ.
13. Μόλις αρχίσει να βράζει, χαμηλώστε τη φωτιά σε μέτρια προσθέτοντας τη βανίλια και την καστανή ζάχαρη και χτυπώντας με το σύρμα.
14. Πασπαλίστε την τριμμένη κανέλα και το γαρίφαλο και χτυπήστε ξανά με το σύρμα να ομογενοποιηθούν.
15. Χαμηλώστε τη φωτιά και σιγοβράστε για περίπου 10' ή μέχρι ο χυλός να αρχίσει να πήζει, αλλά όχι πάρα πολύ. Για να ξέρετε, καθώς το γλυκό κρυώνει, πήζει και γίνεται πιο πυκνό, σαν χυλός.
16. Λίγο πριν σβήσετε τη φωτιά, προσθέστε το ξύσμα πορτοκαλιού ανακατεύοντάς το. Σβήστε τη φωτιά.
17. Το κολλυβόζουμο είναι τώρα έτοιμο να σερβιριστεί σε ποτήρια ή μικρά μπολ όσο είναι ακόμα πολύ ζεστό!
18. Χρησιμοποιώντας μια κουτάλα, χωρίστε το σε 4 μερίδες βάζοντας το χυλό σε κάθε ποτήρι.
19. Για γαρνίρισμα, πασπαλίστε εξίσου τις λωρίδες καβουρδισμένο αμύγδαλο και στη συνέχεια το ρόδι.
20. Προαιρετικά, μπορείτε να πασπαλίσετε λίγη ακόμα τριμμένη κανέλα από πάνω μαζί με μερικές σταφίδες (αν χρησιμοποιείτε).
Γ. Πρόταση σερβιρίσματος:
Παραδοσιακά, το κολλυβόζουμο τρώγεται σα ζεστό πρωινό και όλο το σπίτι μυρίζει κανέλα! Επιπλέον, μπορεί να σερβιριστεί και σε θερμοκρασία δωματίου ή ακόμα και κρύο από το ψυγείο.
Θα μπορούσατε επίσης να το σερβίρετε σα χορταστικό πρωινό πασπαλίζοντας τραγανό μούσλι (cruesli) από πάνω ή σα σνακ ή επιδόρπιο οποιαδήποτε στιγμή της ημέρας/χρόνου.
Ένα απλό, αγροτικό γλύκισμα, πλούσιο σε άμυλο με υπέροχη γήινη γεύση. Εξαιρετικό, θρεπτικό και πολύ υγιεινό, ειδικά για παιδιά.
Απολαύστε μια πεντανόστιμη μπουκιά από αυτό το αγροτικό χυλό!
Αυτή η συνταγή είναι αφιερωμένη στη πολύτιμη μνήμη των αγαπημένων μου Παππού και Γιαγιά.
Δ. Πληροφορίες Φύλαξης:
Μπορείτε να φυλάξετε το Κολλυβόζουμο, καλύπτοντας κάθε ποτήρι με πλαστική μεμβράνη, στο ψυγείο για έως και 1 εβδομάδα ή στην κατάψυξη για έως και 1 μήνα.
Παρεμπιπτόντως, το βρασμένο σιτάρι που περισσεύει μπορεί να φυλαχτεί στην κατάψυξη για έως και ένα μήνα, για να χρησιμοποιηθεί και σε άλλες συνταγές.
Ε. Περισσότερες πληροφορίες και Ιστορία του Κολλυβόζουμου:
Κολλυβόζουμο, Κολλυφοζούμι (Κύπρος), Κολλυβόζουμος, Σταρόζουμο, Κολλυβοζούμι (Μ. Ασία), Ψυχό, Χυλός, Κολυβόχ’λε (Σκύρος): όλες αυτές είναι τοπικές ονομασίες για το παραδοσιακό, θρεπτικό γλυκό-χυλός που φτιάχνεται από τον ζωμό στον οποίο έβρασε το σιτάρι για τα Kόλλυβα.
Η λέξη είναι αρσενικό ουσιαστικό ο κολλυβόζωμος > κολλυβόζουμος (κόλλυβα+ζωμός), αλλά από παραφθορά ακούγεται και ως ουδέτερο, το κολλυβόζουμο.
Έδεσμα με βαθιές ρίζες στην Ελληνική παράδοση, συνδεδεμένο με τα μνημόσυνα, αλλά και με γιορτές όπως της Αγίας Βαρβάρας (4 Δεκεμβρίου).
Μετά το βράσιμο του σιταριού, το ζουμί που περισσεύει (το οποίο είναι πλούσιο σε άμυλο) κρατιέται. Οι παλιές νοικοκυρές πρόσθεταν σε αυτό το ζουμί υλικά όπως έψημα (σιρόπι σταφυλιού), χαρουπόμελο, ξηρούς καρπούς (καρύδια, αμύγδαλα), σησάμι, σταφίδες, κανέλα, και μερικές φορές μαστίχα.
Ενώ τα κόλλυβα μοιράζονται στην εκκλησία, το κολλυβόζουμο μοιραζόταν παραδοσιακά σε γείτονες και συγγενείς, ειδικά σε περιπτώσεις μνημοσύνων (όπως π.χ. στην Ίμβρο).
Στα παλιά χρόνια, τα νοικοκυριά, μιας και τα χρήματα ήταν λιγοστά, ανακύκλωναν τυχόν περισσεύματα για να φτιάξουν ένα νέο πιάτο και να κεράσουν τις οικογένειες και τους γείτονές τους.
Το Κολλυβόζουμο σχετίζεται με την ανάσταση και τη μνήμη των κεκοιμημένων, καθώς το στάρι συμβολίζει τον κύκλο της ζωής.
Φωτο από:
https://www.orthodoxianewsagency.gr/orthodoxes-provoles/
Κόλλυβα στην εκκλησία για το Ψυχοσάββατο
Στο Παλαιοχώρι Λέσβου χρησιμοποιείται ο αρσενικός τύπος ο "κολλυβόζουμος", που είναι και ο πιο σωστός. Μαζί με τα κόλλυβα στη Μεσσαρά και στα Ρεθεμνιώτικα παρασκεύαζαν αυτόν τον πολύ νόστιμο χυλό, το κολλυβόζουμο. Το μοίραζαν κι εκείνο στα σπίτια, πόρτα με πόρτα, για μακαρία του νεκρού στη μνήμη του οποίου προσφέρονταν τα κόλλυβα.
Στη Θράκη και τον Πόντο, παραδοσιακά όλα τα σπίτια πρόσφεραν είτε Βαρβάρα ή Κολλυβόζουμο στη γιορτή της Αγίας Βαρβάρας. Η Αγία Βαρβάρα θεωρείται η προστάτιδα του Πυροβολικού και των παιδιών και προστάτιδα των παιδικών ασθενειών, γι' αυτό και τα νοικοκυριά φτιάχνουν Βαρβάρα ή Κολλυβόζουμο για να την «γλυκάνουν», ώστε να τα διατηρούν υγιή και ασφαλή από τις αρρώστιες γιατί «βαρβαρώνει»το κρύο.
Η γλυκιά σούπα «Βαρβάρα», που μοιάζει με το κολλυβόζουμο, είναι ένα έθιμο πανάρχαιο και θυμίζει το Κρητικό έθιμο της πανσπερμίας (Οσπριάδα ή Φωτοκόλλυβα).
Αυτό το αρχαίο έθιμο δεν συνδέεται μόνο με την πίστη στις θεραπευτικές ιδιότητες της Αγίας Βαρβάρας, αλλά και με την εποχή του χρόνου που λαμβάνει χώρα η παραγωγή σιταριού, η οποία ήταν ανέκαθεν απαραίτητη για την παρασκευή του πολύτιμου ψωμιού!
Κοιτάξτε επίσης την συνταγή μου σε Short YouTube βίντεο, το λίνκ είναι: ΕΔΩ
